Αναλυτική Ψυχοθεραπεία

ή Ψυχοθεραπεία Μεταβίβασης

 

Η Αναλυτική ψυχοθεραπεία (ή ψυχοθεραπεία μεταβίβασης),είναι μια μορφή ψυχαναλυτικής ψυχοθεραπείας. Βασίζεται στην Φροϋδική θεωρία περί του ψυχικού οργάνου όπως αυτή διατυπώθηκε από τον Sigmund Freud και την πρώτη γενιά ψυχαναλυτών.Η θεωρία εμπλουτίστηκε και εξελίχθηκε από τους μετα-φροϋδικούς ψυχαναλυτές κάποιοι εκ των οποίων ήταν οι Donald Winnicot, Wilfred Bion, Heinz Kohut, Otto Kernberg, Jacques Lacan.

 

Σκοπός της αναλυτικής ψυχοθεραπείας είναι η θεραπεία των νευρωτικών συμπτωμάτων (ή αλλιώς "ψυχικών διαταραχών").Η θεραπεία ξεκινά με την επιθυμία του ατόμου να αποδεχτεί την ύπαρξη των συμπτωμάτων και να αναζητήσει τις αιτίες που τα δημιούργησαν.Στην συνέχεια, η θεραπευτική σχέση παρέχει το πλαίσιο για την σταδιακή εμβάθυνση στο προσωπικό νόημα που αυτά έχουν.Η ανεύρεση του νοήματος θα βοηθήσει το άτομο να καταλάβει πως σχηματίστηκαν και με τι τρόπο καθόρισαν την εικόνα που έχει για τον εαυτό του και τους άλλους.Με λίγα λόγια, η βιωματική αποδοχή και συνειδητοποίηση των συμπτωμάτων και των αιτιών τους θα θέσει τη βάση για την σταδιακή θεραπεία από αυτά.

 

Η εμβάθυνση αυτή γίνεται βιωματικά και όχι θεωρητικά, ως εκ τούτου απαιτείται η συναισθηματική και όχι θεωρητική επιστροφή στις παρελθοντικές περιόδους της ζωής του αναλυόμενου. Λόγω της δυσκολίας και του χρόνου που απαιτείται για την επιστροφή αυτή,η αναλυτική ψυχοθεραπεία δεν αποτελεί μια γρήγορη λύση.Αντιθέτως,απαιτεί μια σχετικά μακρόχρονη δέσμευση στη διερεύνηση του προσωπικού παρελθόντος, έτσι ώστε να γίνει σταδιακά εμφανής, και άρα ικανός προς συνειδητοποίηση, ο τρόπος που αυτό το παρελθόν επαναλαμβάνεται νοητικά και συναισθηματικά στο παρόν.

 

Η επανάληψη αυτή η οποία συμβαίνει ασυνείδητα, θα αποτελέσει την βάση για την σταδιακή μεταβίβαση των πιο δύσκολων συναισθημάτων από το παρελθόν στο παρόν ώστε να εκδιπλωθεί το αναλυτικό μονοπάτι.

df5758_f79e7153f58d4d9db68765ca818b1a16_
 

Μορφή της Αναλυτικής Ψυχοθεραπείας

Σταθερή συχνότητα συνεδριών-Ελεύθερος Συνειρμός-Μεταβίβαση

Η Αναλυτική Ψυχοθεραπεία απαιτεί τουλάχιστον μια συνεδρία την εβδομάδα. Η συχνότητα αυτή έχει προσδιοριστεί εμπειρικά ως η μικρότερη δυνατή ώστε να αναδυθούν πραγματικά συναισθήματα προς επεξεργασία. 

 

Ο ελεύθερος συνειρμός είναι η δεύτερη συνθήκη. Αναφέρεται στην διαδικασία εξωτερίκευσης μέσω της ομιλίας, οποιασδήποτε σκέψης, όσο ντροπιαστική ή μη σχετική μπορεί να φαίνεται. Ο ελεύθερος συνειρμός είναι κάτι που εξελίσσει την σχέση του ατόμου με βαθύτερα μέρη του ψυχισμού του. Αυτό το πετυχαίνει διότι γίνεται η αιτία της σταδιακής ανάδυσης συναισθηματικά φορτισμένου μνημονικού υλικού, το οποίο είτε δεν είχε ποτέ εκφραστεί μέσω της ομιλίας, είτε η ύπαρξη του διατηρούνταν ασυνείδητη (υπό απώθηση). 

 

Η μεταβίβαση (ή νεύρωση μεταβίβασης) αναφέρεται στο συναισθηματικό φορτίο που θα αναδυθεί στην θεραπευτική σχέση και θα μεταβιβαστεί στο πρόσωπο του αναλυτή. Πιο συγκεκριμένα, λόγω της συνύπαρξης των δύο παραπάνω συνθηκών (σταθερή συχνότητα, ελεύθερος συνειρμός) ο θεραπευόμενος θα μεταβιβάσει συναισθήματα και σκέψεις από το παρελθόν στη σχέση του με τον αναλυτή. Αυτή η διαδικασία προβολής συμβαίνει ασυνείδητα και δεν αφορά αποκλειστικά την θεραπευτική σχέση αλλά την κάθε ανθρώπινη αλληλεπίδραση. Στην θεραπευτική σχέση όμως, σε αντιδιαστολή με την οποιαδήποτε άλλη σχέση θα δοθεί η δυνατότητα για την σταδιακή συνειδητοποίηση του συναισθηματικού φορτίου με το οποίο επενδύεται το εδώ και τώρα των συνεδριών, κάτι που θα οδηγήσει στη διαυγέστερη παρατήρηση και αποδοχή του τρόπου που εκδηλώνονται τα συμπτώματα (τα οποία συνήθως είναι ψυχοσωματικής φύσης), της επιρροής που ασκούν στις σχέσεις του αναλυόμενου με τους σημαντικούς άλλους καθώς και των συμπεριφορών εκείνων λόγω των οποίων συνεχίζουν να διατηρούνται ενεργά.

 
16e7b20e50f950e52a1438464d1c5abf.jpg
Νεύρωση ή Νευρωτικό Σύμπτωμα

Σύμπτωμα ή Νευρωτικό σύμπτωμα ονομάζεται το οποιοδήποτε έντονα δυσάρεστο και επαναλαμβανόμενο συναίσθημα, σκέψη ή πράξη (συνήθως ένας συνδυασμός),λόγω του οποίου η καθημερινότητα χάνει την απολαυστική της διάσταση ενώ η εργασία γίνεται πιο δύσκολη από το αναμενόμενο.Οι στενές σχέσεις βιώνονται ως μη υποφερτές λόγω έντονα αντιθετικών συναισθημάτων.Ένα από τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα είναι το αδικαιολόγητα έντονο άγχος το οποίο  προκύπτει κατά την διάρκεια των κοινωνικών συναναστροφών και είναι ικανό να ακινητοποιεί άλλες ψυχικές λειτουργίες όπως σκέψη, συγκέντρωση έκφραση τρυφερότητας κ.α. Λόγω των ψυχοσυναισθηματικών συμπτωμάτων η προσήλωση σε κάποιο στόχο ή επιθυμία καθίσταται σχεδόν αδύνατη, εγκλωβίζοντας σε σημαντικό βαθμό την συναισθηματική και νοητική δημιουργικότητα του ατόμου.

Κάποια από τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα για τα οποία μπορεί να αναζητηθεί θεραπεία μέσω της αναλυτικής ψυχοθεραπείας είναι, κρίσεις άγχους ή πανικού, σεξουαλικές δυσλειτουργίες (χωρίς οργανική αιτία), επαναλαμβανόμενες φοβίες, επαναλαμβανόμενες σκέψεις επιθετικότητας προς τον εαυτό ή τους άλλους, επαναλαμβανόμενες σκέψεις οι οποίες φαινομενικά δεν έχουν κάποιο νόημα, εκλεκτική αλαλία, επαναλαμβανόμενες ενοχλήσεις ή πόνοι σε κάποιο/κάποια σωματικά όργανα ή μέλη του σώματος (χωρίς οργανική αιτία), συνεχιζόμενη κατάσταση βαθιάς θλίψης, έντονα αντιθετικές εναλλαγές στη διάθεση με σχετικά σταθερή περιοδικότητα, άστατος και μη ποιοτικός ύπνος και διατροφή.Τα παραπάνω εμφανίζονται συνήθως σε συνδυασμό.

 

Τα συμπτώματα είναι η μορφή αυτού που αναφέρεται είτε ως ψυχική διαταραχή είτε ως νεύρωση και η αναλυτική ψυχοθεραπεία αποτελεί έναν τους τρεις πιο σημαντικούς τρόπους θεραπείας τους. Οι δύο άλλοι είναι η ψυχανάλυση και η ψυχαναλυτική ψυχοθεραπεία.